Uzależnienie to choroba, która przewraca naszej życie do góry nogami i dzień po dniu całkowicie odbiera nam wolność. Odzyskanie równowagi i powrót do normalności staje się jeszcze trudniejsze, jeśli jesteśmy uzależnieni od więcej niż jednej substancji czy czynności. Terapeuci uzależnień używają w takich przypadkach pojęć – uzależnienie mieszane i krzyżowe. W naszym artykule zyskasz więcej informacji na temat tego, czym jest uzależnienie mieszane i krzyżowe i jak z nimi walczyć.
Od czego uzależniają się Polacy?
Jak można się domyślić, najpopularniejszym uzależnieniem w Polsce jest alkoholizm. Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych (PARPA) wskazuje na to, że w Polsce żyje ok. 700-900 tysięcy osób uzależnionych od alkoholu. Szacuje się, że ponad 2 miliony Polaków nadużywa spożywanie alkoholu i nie podejmuje terapii.
Kiedy potrzebny jest ośrodek?
Jeśli próby ograniczenia picia lub brania kończą się niepowodzeniem, pojawiają się ciągi albo objawy odstawienia (drżenie, lęk, bezsenność), samo radzenie sobie przestaje wystarczać. Wtedy pomaga detoks pod opieką medyczną i 14- lub 28-dniowa terapia stacjonarna.
→ Leczenie alkoholizmu w Opolu · → Cennik – od 390 zł / doba · Zadzwoń 24/7: 880 880 833
W celu uśmierzenia objawów zespołu abstynencyjnego czy po prostu przez chęć eksperymentowania coraz częściej uzależnione osoby zażywają substancje psychoaktywne – narkotyki miękkie i twarde. Chorzy sięgają także po papierosy lub leki psychoaktywne.
Zły stan psychiczny, problemy w pracy czy traumy w dzieciństwie sprawiają, że wiele osób boryka się również z uzależnieniami od hazardu, Internetu czy zakupów.
Czym jest uzależnienie krzyżowe?
Walka z jednym uzależnieniem jest trudna, ale kiedy chory boryka się z uzależnieniem krzyżowym wyjście z nałogu, staje się jeszcze bardziej skomplikowane. Zatem, czym jest uzależnienie krzyżowe?
To pojęcie używane w psychoterapii, które wiąże się z sytuacją, gdy jedna osoba jest uzależniona jednocześnie od dwóch lub większej liczby substancji z tej samej grupy, które charakteryzują się podobnym działaniem. To jak walka, gdzie każde uzależnienie wzmacnia i podtrzymuje inne. Chory może być uzależniony zarówno od alkoholu, jak i od narkotyków, przy czym te dwie substancje wspierają i wzmacniają nawzajem ich działanie, aby stłumić objawy zespołu abstynencyjnego oraz podtrzymać uzależnienie fizyczne. Często uzależniony sięga po narkotyki czy leki po to, aby ograniczyć dolegliwości związane z abstynencją od alkoholu. Jednak w rezultacie uzależnia się od kolejnej substancji.
Uzależnienie krzyżowe prowadzi do wielu negatywnych konsekwencji dla zdrowia, takich jak:
- problemy fizyczne, takie jak uszkodzenie narządów wewnętrznych, zaburzenia pracy serca, zaburzenia układu krążenia i układu neurologicznego, choroby wątroby;
- negatywnie wpływa na sferę emocjonalną i psychiczną, prowadzi do nasilenia objawów depresji, stanów lękowych oraz obniżenia samooceny.
Uzależnienie krzyżowe może także skutkować całkowitym zaburzeniem życia prywatnego i społecznego. Rozpad rodziny, utrata pracy, bezdomność, a często również konflikty z prawem – to kolejne konsekwencje uzależnienia krzyżowego, ale też mieszanego.
Co to jest uzależnienie mieszane?
Uzależnienie mieszane to przyjmowanie jednocześnie lub naprzemiennie większej liczby środków psychoaktywnych, po to, aby jak najdłużej móc pozostać w stanie odurzenia. Ma to pomóc w oderwaniu od świata zewnętrznego, ale też w tym, aby nie odczuwać skutków występowania abstynencji.
Dodatkowym problemem jest to, że uzależnieni często stosują substancje, pochodzące z różnych grup, które wywołują do tego odmienne stany – narkotyki mają pobudzić do zabawy i aktywności, a alkohol ma sprawić, że uzależniony się wyciszy.
Uzależnienie mieszane, jak i krzyżowe stanowi bardzo duże zagrożenie dla organizmu oraz może doprowadzić nawet do przedwczesnego zgonu.
Jak leczyć uzależnienie mieszane i krzyżowe?
Leczenie uzależnienia mieszane i krzyżowego jest wyzwaniem, ale możliwym do osiągnięcia. Istotnym krokiem jest uzyskanie profesjonalnej pomocy. Terapia uzależnień prowadzona przez doświadczonych terapeutów może być kluczowa w procesie powrotu do zdrowia. Specjaliści pomagają w identyfikacji przyczyn i czynników utrzymujących uzależnienie, a także w opracowaniu planu leczenia.
Podstawowym elementem terapii uzależnień mieszanych i krzyżowych jest terapia poznawczo-behawioralna. Terapeuci pomagają pacjentom zrozumieć i zmienić tok myślenia, przekonania i zachowania związane z uzależnieniem. Ważne jest także wsparcie emocjonalne i edukacja pacjentów oraz ich rodzin.
W niektórych przypadkach może być konieczne hospitalizacja lub terapia w ośrodku stacjonarnym leczenia uzależnień. Tam też stosowane są różnego rodzaju terapie – indywidualne, grupowe, a nawet rodzinne. U niektórych pacjentów niezbędne jest zastosowanie również farmakoterapii. Pobyt w ośrodku pozwala na zwiększenie skuteczności terapii, zapewnia wsparcie wielu lekarzy oraz pomaga w oderwaniu od destrukcyjnego otoczenia.
Pierwszym etapem podczas leczenia uzależnienia krzyżowego i mieszanego jest detoksykacja organizmu. W przypadku uzależnienia od wielu różnych substancji kluczowe znaczenie ma opieka specjalistów i w razie potrzeby podawanie środków hamujących objawy abstynencyjne. Detoks w domu jest niewskazany, gdyż zazwyczaj kończy się niepowodzeniem i może nawet zagrozić życiu uzależnionego.
O autorach i weryfikacji artykułu
Autor artykułu
Współwłaściciel i inicjator Dobrego Miejsca, który łączy wiedzę akademicką z własnym doświadczeniem trzeźwienia. W pracy z osobami uzależnionymi koncentruje się na zasobach i konkretnych krokach prowadzących do zmiany.
Leszek Zieliński – psycholog kliniczny
Weryfikacja merytoryczna
Wspiera osoby zmagające się z uzależnieniami oraz ich bliskich. Pomaga lepiej rozumieć mechanizmy uzależnienia i wspiera w procesie zmiany.